Varlık ile sözleşmeyi ayır
Spot piyasada varlığın kendisi, piyasanın takas koşullarına göre el değiştirir. Vadeli işlemde ise belirli büyüklük ve vade koşulları olan bir sözleşme işlem görür. Teslimat veya nakit uzlaşma biçimi ürüne bağlıdır.
Opsiyon alıcısı belirli koşullarla alım ya da satım hakkı edinir ve bunun için prim öder. Opsiyon satıcısının yükümlülükleri ve riski farklıdır. Her ürün spot alış gibi çalışmaz.
Ürün türünü fiyat grafiğinden ayrı düşün
Vadeli sonuç örneği: giriş 100, bir long sözleşme, çarpan 10 TL/fiyat puanı; komisyon, spread, kayma ve diğer maliyetler hariç. Spot ve vadeli ürünlerin yükümlülükleri farklıdır.
Spot: eldeki miktar aynı, fiyat değişiyor
- Yükseliş
- Düşüş
- 1. Alış 100
Sayısal verileri göster
| Nokta / dönem | Açılış | En yüksek | En düşük | Kapanış |
|---|---|---|---|---|
| 1 | 99 | 100,5 | 98,5 | 100 |
| 2 | 100 | 100,5 | 94,5 | 95 |
| 3 | 95 | 95,5 | 89,5 | 90 |
| 4 | 90 | 105,5 | 89,5 | 105 |
| 5 | 105 | 110,5 | 104,5 | 110 |
Üç birimin piyasa değeri
- Alış maliyeti 300
Sayısal verileri göster
| Nokta / dönem | Değer |
|---|---|
| Fiyat 90 | 270 |
| 95 | 285 |
| 100 | 300 |
| 105 | 315 |
| 110 | 330 |
Bir sözleşmenin fiyat farkı sonucu • giriş 100, 1 long sözleşme, 10 TL/puan; maliyetler hariç
- Başabaş: 0
- A. +30 TL
Sayısal verileri göster
| Nokta / dönem | Değer |
|---|---|
| Fiyat 98 | -20 |
| 99 | -10 |
| 100 | 0 |
| 101 | 10 |
| 102 | 20 |
| 103 | 30 |
- Ürünü tanı
Fiyat eksenini okumadan önce işlem gören şeyin varlığın kendisi mi yoksa sözleşme mi olduğunu ayır.
- Sözleşme ayrıntısı
Vade, çarpan ve teminat fiyat çizgisinin içinde otomatik görünmez.
- Sonucu hesapla
Vadeli panelde brüt sonuç = (çıkış − 100) × 1 sözleşme × 10 TL/fiyat puanı: 98 için −20 TL, 103 için +30 TL. Maliyetler hariçtir; başka ürünün çarpanını buradan çıkarma.
Long ve short ne demek?
Long, fiyat artışından yararlanmayı amaçlayan pozisyon yönüdür. Short, fiyat düşüşünden yararlanmayı amaçlar. Pay piyasasında açığa satış genellikle ödünç alınan payın satılmasını içerir; türev üründe süreç farklı olabilir.
- 100’den alınan bir birimin 106’dan satılması, masraflardan önce 6 birim fark yaratır.
- Açığa satılan payın fiyatı yükselirse zarar büyür; teorik olarak bir üst sınırı yoktur.
İşlem ekranında önce bunları oku
Sembol, işlem birimi, sözleşme büyüklüğü, minimum fiyat adımı, seans ve vade bilgilerini kontrol et. Hisse, döviz ve kripto aynı işlem saatlerine veya aynı korumalara sahip değildir.