Doji
Açılış ile kapanışın aynı veya birbirine çok yakın olduğu mum şekli.
Yapı ve işleyiş
Doji, açılış ile kapanışın eşit veya seçilmiş ölçüte göre birbirine çok yakın olduğu mum ailesidir. Ana gözlem başlangıç ve bitiş arasındaki net farkın küçük olmasıdır. Yüksek ve düşük birbirinden uzak olabilir; dolayısıyla doji sakin piyasa ya da işlem yapılmayan dönem demek değildir.
Tam eşitliği ölçmek kolaydır, yakınlığın sınırı ise yönteme bağlıdır. Bazı uygulamalar fiyat adımını, bazıları gövdenin bütün aralığa oranını veya geçmiş gövde boylarını kullanır. Tanıma bir eşik eklendiğinde bunun örnek kural olduğu söylenmelidir. Her üründe değişmeden çalışan tek yakınlık sayısı yoktur.
Bu şekil bir sonraki mumun yönünden önce mevcut dönemin özetidir. Kararsızlık sözcüğü kullanılsa bile bütün katılımcıların psikolojisini ölçmüş olmayız. Doji, önceki hareket ve bulunduğu bölgeyle birlikte incelenebilir; bu bağlam karşılaştırmayı zenginleştirir ama geleceği kesinleştirmez.
Nasıl okunur?
- Tamamlanmış mumun açılışını, kapanışını, yüksek ve düşüğünü al; açık mumun anlık ince gövdesini kesin sınıflandırma sayma.
- Gövdeyi |kapanış − açılış|, aralığı yüksek − düşük olarak hesapla; yakınlık ölçütünün ne olduğunu belirt.
- Aralık pozitifse gövde/aralık oranını incele; aralık sıfırken bu oranı üretme.
- Şeklin oluştuğunu, sonrasındaki hareketin ne olduğunu ve varsa dönüş hipotezini ayrı kayıtlar olarak değerlendir.
Açılışa yakın kapanış, uzun fitiller
Üçüncü mumun açılışı 102, kapanışı 102,1; yüksek 106 ve düşük 98’dir. İnce gövdeye rağmen toplam fiyat aralığı 8’dir.
Doji benzeri üçüncü mum
- Yükseliş
- Düşüş
- 3. mum Gövde yalnız 0,1
Sayısal verileri göster
| Nokta / dönem | Açılış | En yüksek | En düşük | Kapanış |
|---|---|---|---|---|
| 1 | 99 | 102 | 98 | 101 |
| 2 | 101 | 104 | 100 | 102 |
| 3 | 102 | 106 | 98 | 102,1 |
| 4 | 102,1 | 105 | 101 | 104 |
| 5 | 104 | 105 | 100 | 101 |
- İnce gövdeyi tanı
102,1 − 102 = 0,1. Doji tanımındaki yakınlık ürünün fiyat adımı ve yöntemle ilişkilidir.
- Hareketsiz dönem sanma
106 − 98 = 8 birim aralık vardır; fiyatın başlangıca yakın bitmesi hiç hareket etmediği anlamına gelmez.
0,1 gövdenin içinde kaybolan sekiz birim
Yukarıdaki grafik üzerinden
Üçüncü mumun açılışı 102, kapanışı 102,1’dir; gövde boyu 0,1 birimdir. Yüksek 106 ve düşük 98 olduğundan toplam aralık 8’dir. Gövde/aralık oranı 0,1 / 8 = %1,25 olur. Bu hesap ince gövdeyi ölçer; %1,25’i evrensel doji eşiği olarak seçmez.
Alt fitil 102 − 98 = 4, üst fitil 106 − 102,1 = 3,9 birimdir. Dönem başlangıca yakın biterken iki yönde geniş uçlar kaydedilmiştir. Sonraki mum 104’te, ardından gelen mum 101’de kapanır; tek doji etiketinden bu iki kapanışın sırasını önceden çıkaramayız.
Koşullar ve yorum sınırları
Fiyat adımına göre önemsiz sayılan fark başka üründe anlamlı olabilir. Ekranda aynı kalınlıkta çizilmiş iki gövde sayısal olarak eşit olmak zorunda değildir; veri tablosundaki değerler esas alınır.
Açılış, yüksek, düşük ve kapanış tamamen aynıysa işlem aralığı sıfırdır. Bu durum küçük gövdeli fakat geniş aralıklı örnekten farklıdır. Doji adı tek başına dönüşün gerçekleştiğini veya sonraki fiyatın belirli bir hedefe gideceğini göstermez.
Yakın kavramlardan farkı
Doji ile küçük gövdeli başka mumlar arasındaki sınır seçilmiş yakınlık kuralına bağlıdır. Çekiç veya kayan yıldız ise fitillerin hangi tarafta toplandığına ve önceki harekete de bakar. Benzer görünüm, bu farklı koşulların aynı anda sağlandığı anlamına gelmez.
Konuyu ders içinde öğren
Yayın ilkeleri · Gözden geçirme: 2026-11-09