Denge işlem hacmi (OBV)
Diğer adlar / kısaltmalar: OBV, on balance volume
Kapanış önceki kapanıştan yüksekse dönemin hacmini ekleyen, düşükse çıkaran birikimli gösterge. Kapanış değişmezse değer aynı kalır. Gerçek alıcı ve satıcı emirlerini ayrı ayrı ölçmez.
Yapı ve işleyiş
OBV, bir dönemin hacmine kapanış yönüne göre işaret vererek biriktirir. Kapanış önceki kapanıştan yüksekse dönemin bütün hacmi eklenir, düşükse çıkarılır; eşitse değişim yapılmaz. Yöntem işlemleri tek tek alış ve satış diye ayırmaz. Büyük hacimli bir dönemin, küçük fiyat farkıyla da olsa, kapanış yönü toplamda güçlü bir etki oluşturabilir.
Başlangıç seviyesi hesap için seçilen bir sabittir; burada sıfır alınır. Farklı başlangıç sayısı bütün OBV çizgisini dikey kaydırır ama aynı bölümdeki değişimleri değiştirmez. Bu nedenle mutlak 350 değeri tek başına bütün piyasadaki net alım miktarı diye okunamaz. Asıl izlenen şey, belirli veri kapsamındaki hacimlerin kapanış işaretleriyle nasıl biriktiğidir. Hacim kaynağının kontrat, pay veya başka bir ölçü olması da birimi belirler.
Nasıl okunur?
- Aynı dönemlere ait kapanış ve hacim serilerini eşleştir. Her hacmi kendi mumuyla kullan; bir sonraki dönemin hacmini önceki farka bağlama.
- Başlangıç OBV’sini sıfır olarak kaydet. İlk gözlemden önceki kapanış verilmediğinde o ilk dönemin yönlü hacmini ayrıca uydurma.
- Kapanış farkı pozitifse bütün dönem hacmini ekle, negatifse çıkar, sıfırsa toplamı tut. Gövdenin rengi değil önceki kapanış karşılaştırması belirleyicidir.
- Çizgi eğimini veya fiyatla ayrışmasını incelerken başlangıç tarihini ve veri kaynağını aynı tut; değişim hesabını mutlak bakiye yorumundan ayır.
Hacmin işareti kapanış yönünden gelir
İlk OBV sıfır. Kapanış yükselince hacim eklenir, düşünce çıkarılır, eşitken değişmez.
Kapanışlar
- Yükseliş
- Düşüş
- Açılış = kapanış
Sayısal verileri göster
| Nokta / dönem | Açılış | En yüksek | En düşük | Kapanış |
|---|---|---|---|---|
| 1 | 100 | 100,25 | 99,75 | 100 |
| 2 | 100 | 102,25 | 99,75 | 102 |
| 3 | 102 | 102,25 | 100,75 | 101 |
| 4 | 101 | 101,25 | 100,75 | 101 |
| 5 | 101 | 103,25 | 100,75 | 103 |
Hesaplanan OBV
Sayısal verileri göster
| Nokta / dönem | Değer |
|---|---|
| 1 | 0 |
| 2 | 200 |
| 3 | 50 |
| 4 | 50 |
| 5 | 350 |
- Hacimleri uygula
2–5. dönem hacimleri 200,150,80,300: +200 −150 +0 +300.
- Ölçümü tanı
Son OBV 350; 80 hacimli eşit kapanış OBV’yi değiştirmez. Bu, bid/ask deltası değildir.
Eşit kapanışta hacim var, OBV değişimi yok
Yukarıdaki grafik üzerinden
Kapanışlar 100, 102, 101, 101 ve 103’tür. İkinci–beşinci hacimler 200, 150, 80 ve 300 olarak verilmiştir. Sıfır başlangıçtan ikinci dönemde +200, üçüncüde −150 uygulanır ve toplam 50’ye iner. Fiyatın bir birim düşmesi, 150 birim hacmin işaretini negatif yapmıştır.
Dördüncü kapanış önceki gibi 101’dir; 80 birim işlem olmasına rağmen OBV 50’de kalır. Son kapanış 103’e yükseldiği için +300 eklenir ve sonuç 350 olur. Hacmi verilen ikinci–beşinci dönemlerin toplamı 730 iken aynı dönemdeki OBV değişimi 350’dir; ilk dönemin hacmi verilmemiştir. Bu fark, birinin hacimleri toplaması, diğerinin dönem kapanış yönüyle işaretlemesinden kaynaklanır.
Koşullar ve yorum sınırları
OBV’ye hacmin tamamının pozitif eklenmesi o dönemde bütün işlemlerin agresif alış olduğu anlamına gelmez. Aynı mum içinde iki yönlü çok sayıda işlem bulunabilir. Tek kapanış karşılaştırması bunları ayrıntılı biçimde çözemez.
Eksik veya türü farklı hacim, birikimli sonucu değiştirir. Fiyat güncelleme sayısı olan tick hacmiyle gerçekleşmiş kontrat hacmi aynı büyüklük değildir. Ayrıca aynı kapanışlı yüksek hacimli dönemlerin etkisiz kalması, OBV’nin bilerek yaptığı bilgi kaybıdır; piyasada işlem olmadığı sonucu çıkarılamaz.
Yakın kavramlardan farkı
Bid/ask deltası işlemlerin agresif yön sınıflandırmasını kullanırken OBV tüm dönem hacmine kapanış farkından tek işaret verir. Ham hacim işaretsiz miktardır; OBV birikimli işaretli özetidir. Bu üçü aynı görünse bile farklı girdiler ve farklı kayıplarla hesaplanır.
Konuyu ders içinde öğren
Yayın ilkeleri · Gözden geçirme: 2026-11-09