Örneklem içi veri
Diğer adlar / kısaltmalar: in-sample, IS, eğitim verisi
Bir yöntemin kurallarını veya ayarlarını geliştirmek için kullanılan veri bölümü. Bu bölümdeki iyi sonuç, görülmemiş veride aynı başarının elde edileceğini göstermez.
Yapı ve işleyiş
Örneklem içi veri, yöntemin kuralını veya ayarını seçerken yararlanılan bölümdür. Bu rol verinin eski olmasından değil, araştırma kararlarına etkisinden doğar. Bir ortalama dönemi, seans filtresi veya ürün listesi bu sonuçlara göre seçilmişse ilgili veriler geliştirme sürecine katılmıştır.
Geliştirme verisinde hesaplanan başarı aynı zamanda seçim ölçütünün ürünüdür. Çok sayıda aday arasından en yüksek toplamı seçmek o toplama olumlu seçim etkisi ekleyebilir. Bu bölüm hâlâ hataları bulmak, hesapları kontrol etmek ve hipotezi biçimlendirmek için yararlıdır; fakat seçilen yöntemin yeni verideki performansını bağımsız biçimde ölçmez. Görülmemiş veriyle değerlendirme ayrı bir rol gerektirir.
Nasıl okunur?
- Hangi tarihler ve ürünler üzerinde kural ya da parametre seçildiğini envantere yaz.
- Seçimi etkileyen ölçütleri ve denenen adayları belirt; yalnız son ayarı bırakma.
- Geliştirme sonucunu bu kapsam için hesapla; farklı R tutarlarını para getirisiyle özdeşleştirme.
- Ayrılmış dönemi seçimden koru; sonucu görüp değiştirdiğin her bölümün rolünü yeniden değerlendir.
Ayar seçilen dönem geliştirme verisidir
Kurgusal yıllık sonuçlar yalnız zaman çizelgesidir. 2021–2023 kural seçiminde kullanılmış, 2024 ayrılmıştır.
Dönemler ve örnek sonuçlar
- A. Geliştirme başı
- B. Seçim bitti
- C. Ayrı test
Sayısal verileri göster
| Nokta / dönem | Değer |
|---|---|
| 2021 | 2 |
| 2022 | 4 |
| 2023 | 3 |
| 2024 | -1 |
- Rolü belirle
İlk üç yılın sonucuna bakarak parametre seçildiği için bunlar örneklem içidir.
- Başarıyı genelleme
Geliştirmede +9R görülmesi, ayrılmış yılda kazanç beklemeyi garanti etmez.
2021–2023 neden geliştirme verisi?
Yukarıdaki grafik üzerinden
Grafikte 2021, 2022 ve 2023 sonuçları +2, +4 ve +3R’dir. Bu yıllar ayar seçmekte kullanıldığından örneklem içidir; toplamları 2 + 4 + 3 = +9R olur. 2024 için −1R ayrı gösterilir. Dört çubuğu toplayıp +8R bulmak mümkündür, ancak bu toplam geliştirme ile ayrılmış test rollerini ayırmaz.
2024’ün kaybını gördükten sonra 2021–2023 için seçilen eşik değiştirilirse 2024 bilgisi de yeni seçime katkı vermiştir. Yılın etiketi takvimde değişmez; metodolojik rolü değişir. Çubukların yıllık olması işlem adedini, sonuç dağılımını veya maliyet modelini bildirmez; +9R bu bilgiler yerine geçmez.
Koşullar ve yorum sınırları
Geliştirme dönemi zorunlu olarak bütün eski tarihler demek değildir. Araştırmacının hangi veriyi gerçekten kullandığı önemlidir. Aynı dönemi görüp farklı dosyaya taşıyarak ona “test” adını vermek ayrışma yaratmaz.
Örneklem içi sonuçtaki artış gerçek bir iyileşme, hata düzeltmesi veya tesadüfi ayrıntıya uyum olabilir. Bunu yalnız toplamdan ayırmak mümkün değildir. Maliyetleri yok sayan bir geliştirme hesabı, bağımsız veriye taşındığında da aynı uygulama eksikliğini taşır.
Yakın kavramlardan farkı
Örneklem dışı bölüm kural seçiminden ayrılmış değerlendirmedir; örneklem içi ise seçimin yapıldığı alandır. Doğrulama bölümü aday seçmek için tekrar kullanılıyorsa nihai bağımsız testle aynı işi yapmaz. Adlandırmadan çok bilgi akışını izlemek bu ayrımı korur.
Konuyu ders içinde öğren
Yayın ilkeleri · Gözden geçirme: 2026-11-09